چگونه یک گفتگوی تأثیرگذار داشته باشیم؟ - وبلاگ مهر و موم

به گزارش وبلاگ مهر و موم، تبادل نظر با دیگران به رغم سادگی ظاهری اش، می تواند خیلی زود به مباحثات خسته کننده و بی فایده منجر گردد. شاید یک دلیلش این باور جاافتاده باشد که مواضع ما برحق است و می توانیم - به زعم خود، با منطق و استدلال قوی جانب مقابل را متقاعد کنیم.

ایده آل ترین بخش یک تبادل نظر، رسیدن به توافق روی نکات و ارزش های مشترک است. اما مسئله­ سخت تنها این نیست که چطور در مواضع و دیدگاه های جانب مقابل تغییر ایجاد کنید، بلکه سختتر از آن این نکته است که با سخنرانی های طولانی و جدل های پرشور که گاه به تنش و تحقیر و توهین نیز می انجامد، دوستان خود را از دست می دهید، و مخاطبان خود را خسته و عصبانی می کنید.

تبادل نظر با دیگران به رغم سادگی ظاهری اش، می تواند خیلی زود به مباحثات خسته نماینده و بی فایده منجر گردد. شاید یک دلیلش این باور جاافتاده باشد که مواضع ما برحق است و می توانیم - به زعم خود، با منطق و استدلال قوی جانب مقابل را متقاعد کنیم.

بر همین اساس، جیمز لیندسی، پژوهشگر، و پیتر باغوسیان، استاد فلسفه در دانشگاه پورتلند آمریکا، در کتاب جدید خود بر این باورند که شما با تبادل نظر و استدلال به تنهایی نمی توانید ذهنیت افراد را تغییر دهید. تبادل نظر زمانی سازنده و موثر خواهد بود که دیدگاه شما به از حالت دشمنی با مخالف تان بیرون آمده، و قصد نهایی تان روشن شدن مسائل باشد تا زمین زدن حریف.

شگرد های تبادل نظر هم مهم اند. باغوسیان و لیندسی می گویند در یک تبادل نظر کسی به سخنرانی و حرف های از بالا به پایین شما علاقه ای ندارد. زیرا، حرف های یک جانبه و خطابه­ای، هر چقدر بلیغ و مبتنی بر شواهد و قوی هم باشد، موثر نیست؛ چرا که مخالف تبادل نظر همدلانه است.

تبادل نظر به عنوان امری دوجانبه، باید پایدار بر این دیدگاه باشد که جانب مقابل شریک شماست، نه دشمن تان. برای همین، برای تاثیرگذاری و تغییر ذهنیت ها، احتیاج به ایجاد روابط و حفظ دوستی به وسیله مهربانی و همدلی، و برخوردی توام با کرامت و احترام با افراد است.

البته، بنا به تجربه می توان گفت که این نگاه نویسندگان به شیوه تبادل نظر، به خصوص با مخالفان و منتقدان سیاسی و فکری، برای ما تا حد زیادی تازه است. برای درک این موضوع کافی ست که به شیوه غالب تبادل نظر ها و مباحثات جناح های سیاسی و فکری در رسانه ها و شبکه های اجتماعی نگاه کنیم.

باغوسیان و لیندسی اعتقاد دارند که انگ زدن، متهم کردن و تاختن به مخالفان، زیر نام حقایق اعلا راه به جایی نمی برد. پیشنهاد آنها، هم اندیشی همدلانه است که در این فرایند می توان از یکدیگر آموخت و به یاری هم تغییر کرد.

اگر مردم احساس نمایند به حرف های شان گوش می دهید و برای آن ها اهمیت قائل هستید، حرف های شما را نیز جدی می گیرند. ضرب المثلی در جنوب آمریکا می گوید: برای هیچ کس مهم نیست که چقدر می دانید، تا زمانی که بدانند چقدر به آن ها اهمیت می دهید.

این دو نویسنده بر این باورند که برای درک مواضع جانب مقابل، بهتر است بدانیم که چرا به این طرز فکر رسیده اند، خاستگاه و تجارب شان چیست. از همه مهم تر، بیان و حتی دفاع از یک موضع به این معنا نیست که گوینده در خصوص آن اطلاعات کافی دارد و یا استدلال هایش سنجیده است.

درک این فرایند به ما یاری می نماید سئوال ها و نقد های دقیق تری ارائه دهیم.

شما با طرح سئوال جانب مقابل را متوجه این نکته می کنید که اندازه کافی روی مواضع خود نیندیشیده است. آن ها درک خواهند کرد که به دانش وام گرفته از دیگران متکی بوده اند که می تواند آنان را با تردید روبرو ساخته و به تعدیل مواضع ترغیب شان کند.

البته، لیندسی و باغوسیان به ما هشدار می دهند که ارائه استدلال ها و اطلاعات مبتنی بر شواهد الزاماً به تغییر ذهنیت ها منجر نخواهد شد. زیرا، باور ها و ارزش ها با شخصیت، عواطف و هویت انسان ها گره خورده است و به همین خاطر یک فرد در روبروه با استدلال ها و شواهد تازه، خود را در خطر می بیند.

از این رو، آنان گوشزد می نمایند که مردم برای هضم تردید های خود، اطلاعات جدید و متعاقباً تجدیدنظر در دیدگاه های شان، به زمان احتیاج دارند. تغییر ذهنیت ها همگام با روان، تجارب و عادات یک فرد است.

نویسندگان این کتاب، بحث و تبادل نظر روی موضوعات در شبکه های اجتماعی را مفید نمی دانند. از نظر آن ها مردم در شبکه های اجتماعی نمی خواهند نظرات شان توسط دیگران اصلاح گردد... هدف شان تایید آن از سوی دیگران است. تبادل نظر در شبکه های اجتماعی پیچیدگی ها و موانع خود را دارد. زیرا می تواند حرف های تحریک برانگیز و خصمانه دیگران را جلب کند.

منبع: ایندیپندنت